ผลวิจัยเผยมนุษย์มีนาฬิกาชีวภาพหลากหลายถึง 6 แบบ
เมื่อช่วงต้นศตวรรษที่ 20 นักจิตวิทยาชาวเยอรมัน ได้จำแนกพฤติกรรมการหลับและตื่นที่เป็นวงจรของมนุษย์ออกเป็น 2 ประเภทใหญ่ ๆ คือ “มนุษย์ค้างคาว” ที่ชอบอดนอนตอนกลางคืนแต่งีบหลับช่วงกลางวัน กับ “มนุษย์ไก่โห่” ที่ง่วงแต่หัวค่ำแต่จะสดชื่นกระปรี้กระเปร่าเมื่อตื่นแต่เช้าตรู่
การใช้ชีวิตให้สอดคล้องกับพฤติกรรมตามธรรมชาติของแต่ละคนเช่นนี้ มีผลดีต่อสุขภาพและการทำงานที่มีประสิทธิภาพอย่างยิ่ง แต่ปัจจุบันนักวิทยาศาสตร์พบว่า ผู้คนจำนวนมากมี “ครอนอไทป์” (Chronotype) หรือรูปแบบของนาฬิกาชีวภาพที่กำหนดวงจรการหลับและตื่น ไม่สอดคล้องกับ 2 แบบแผนหลักที่กำหนดไว้แต่เดิม
ล่าสุดทีมนักวิจัยจากมหาวิทยาลัย RUDN ของรัสเซีย ตีพิมพ์ผลการศึกษากรณีดังกล่าวในวารสาร “บุคลิกภาพและความแตกต่างระหว่างบุคคล” (Personality and Individual Differences) โดยระบุว่ามีการสำรวจข้อมูลเรื่องความรู้สึกสดชื่นตื่นตัวที่เปลี่ยนแปลงขึ้นลงในช่วงเวลาต่าง ๆ ระหว่างวัน จากนักศึกษาทั้งหมด 2,300 คน
ผลปรากฏว่ามีนักศึกษาถึง 95% ที่มีความเปลี่ยนแปลงของระดับพลังงานในร่างกายระหว่างวัน ตรงกับรูปแบบใดรูปแบบหนึ่งในครอนอไทป์ทั้ง 6 แบบ และมีเพียง 5% ที่ไม่สามารถจัดให้เข้ากับครอนอไทป์ประเภทใดได้เลย
ครอนอไทป์ทั้ง 6 แบบประกอบด้วยวงจรการหลับและตื่น ซึ่งก็คือวงจรการเพิ่มและลดของระดับพลังงานในร่างกายที่แตกต่างกันออกไป ได้แก่ 1) ตื่นตัวตอนเช้า 2) ตื่นตัวตอนกลางคืน 3) ตื่นตัวสูงตลอดวันตลอดคืน 4) ตื่นตัวตอนเช้าและค่ำแต่งีบหลับกลางวัน 5) ตื่นตัวสูงเฉพาะช่วงกลางวัน 6) ตื่นตัวปานกลางตลอดวันตลอดคืน
แผนภาพแสดงระดับการตื่นตัวในรอบ 1 วันของมนุษย์ ซึ่งมีอยู่ 6 รูปแบบด้วยกัน
ครอนอไทป์แบบตื่นตัวตอนเช้าจะมีระดับพลังงานสูงสุดในช่วงแรกของวัน และจะค่อย ๆ ลดลงไปตามลำดับ ในขณะที่ครอนอไทป์แบบตื่นตัวตอนกลางคืนจะสวนทางกัน
ครอนอไทป์แบบที่ 4 และ 5 มีความเปลี่ยนแปลงของระดับพลังงานในช่วงกลางวันมากที่สุด เมื่อเทียบกับช่วงเวลาอื่น ๆ ส่วนครอนอไทป์แบบที่ 3 และ 6 มีระดับพลังงานค่อนข้างคงที่ตลอดวันตลอดคืน ต่างกันตรงแบบที่ 3 จะมีระดับพลังงานสูงกว่า หรือมีความสดชื่นกระปรี้กระเปร่ามากกว่านั่นเอง
37% ของผู้เข้าร่วมการสำรวจบอกว่าตนเองมีครอนอไทป์แบบที่ 1 หรือแบบที่ 2 ส่วนอีก 18% บอกว่าเป็นพวกงีบหลับกลางวัน อีก 16% บอกว่ารู้สึกตื่นตัวระดับปานกลางตลอดเวลา และอีก 15% บอกว่าเป็นพวกตื่นตัวสูงเฉพาะช่วงกลางวัน มียอดมนุษย์เพียง 9% เท่านั้น ที่บอกว่ารู้สึกตื่นตัวสูงและสดชื่นกระปรี้กระเปร่าได้ตลอดวันตลอดคืน
CR.BBC NEWS ไทย , CR.Photo by GETTY IMAGES
เรื่องน่าอ่าน
LINE ประกาศยุติการให้บริการ LINE VOOM ในประเทศไทย โดยเริ่มทยอยปิดตั้งแต่ 31 สิงหาคม 2569 และจะปิดอย่างเป็นทางการวันจันทร์ที่ 28 กันยายน 2569 เวลา 11.00 น.
หลุดเอกสารพยานคดีฮั้ว สว. ยื่นหนังสือถึง ประธาน กกต. ปลายปี 68 ขอกลับคำให้การ อ้างถูกข่มขู่ ล่อลวง ยัดคดีให้ซัดทอดพรรคภูมิใจไทยพร้อมขอกลับคำให้การทั้งหมด
มูลนิธิตำรวจสอบสวนกลาง บรรยายให้ความรู้ “หนี ซ่อน สู้” นักเรียนโรงเรียนปทุมธานี “นันทมุนีบำรุง”
ยธ.สั่งดีเอสไอพิจารณา 2 พนักงานสอบสวนคดีพิเศษ “ออกจากราชการไว้ก่อน” เซ่นปมเอี่ยวเป็นตัวกลางรับ-ส่งเงินทุจริตสอบท้องถิ่น ลั่นไร้ละเว้น-ฟันซ้ำวินัยอาญาหากพบผิดจริง
DSI ส่งสำนวนคดีสื่อลามกอนาจารเด็กออนไลน์ ขยายผลพบของกลางกว่า 100,000 ไฟล์
DSI ผนึกกำลัง 4 หน่วยงาน ลงนาม MOU พัฒนาบุคลากร – ยกระดับปฏิบัติการพิเศษ
สมาคมสะมาริตันส์แห่งประเทศไทย จัดกิจกรรมศิลปะเพื่อพลังใจ ไอคอนสยาม เสาร์นี้ 12 ก.ย.2569
DSI ร่วมประชุมคณะอนุกรรมการฯ เร่งปราบอาชญากรรมเทคโนโลยีข้ามชาติ ขยายผลเส้นทางการเงิน ใช้ AI หนุนการทำงาน