วิกฤตเร่งด่วน วาระแห่งชาติ “ขจัดคอรัปชั่น-ฟื้นนิติธรรม คืนอนาคตประเทศไทย”

      นายอลงกรณ์ พลบุตร ประธานสถาบันเอฟไอไอ. อดีตรัฐมนตรีและรองประธานสภาขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศ เขียนบทความพิเศษ ในวาระงาน Anti-Corruption Awards 2026 ลงในเฟสบุ้คส่วนตัวในหัวข้อ “วาระแห่งชาติ วิกฤตเร่งด่วน ขจัดคอรัปชั่น-ฟื้นนิติธรรม คืนอนาคตประเทศไทย” 

               ในสถานการณ์ที่ประเทศไทยเผชิญความท้าทายที่ต้องตอบโจทย์ประเด็นความโปร่งใส (Transparency) และหลักนิติรัฐนิติธรรม (Rule of Law) อาจนำมาซึ่งความเป็นรัฐที่ล้มเหลว (Failed State) ขาดความน่าเชื่อถือ (Accountability) ในเวทีโลกมีเนื้อหาสาระและมุมมองน่าสนใจอย่างยิ่งโดยเฉพาะจากวิสัยทัศน์และประสบการณ์ของผู้นำการปฏิรูปอดีตรัฐมนตรีและส.ส.6สมัยผู้ซึ่งได้รับเลือกจากสื่อมวลชนประจำรัฐสภามอบตำแหน่ง“ดาวเด่นแห่งปีของรัฐสภา”คนเดียวจากสภาผู้แทนราษฎรและวุฒิสภา 700 คนที่มีผลงานโดดเด่นที่สุดแห่งปี พร้อมมอบฉายา “มือปราบคอรัปชั่นรัฐสภา” ทั้งยังเป็นผู้ริเริ่มก่อตั้งกลุ่ม “Corruption Watch” และเขียนหนังสือพ็อกเกตบุ้คชื่อ“สมุดปกดำ เมนูคอรัปชั่น” โดยบทความมีเนื้อหาดังนี้

               “….บทความพิเศษ ในวาระงาน Anti-Corruption Awards 2026  “วาระแห่งชาติ วิกฤตเร่งด่วน ขจัดคอรัปชั่น-ฟื้นนิติธรรม คืนอนาคตประเทศไทย” โดย นายอลงกรณ์ พลบุตร ประธานสถาบันเอฟไอไอ. อดีตรัฐมนตรีและรองประธานสภาขับเคลื่อนการปฏิรูปประเทศ อดีต ส.ส.ดาวเด่นแห่งปีของรัฐสภา เจ้าของฉายามือปราบคอรัปชั่น “..หลักนิติรัฐ นิติธรรม และความโปร่งใส คือเงื่อนไขพื้นฐานของการพัฒนาประเทศ เพื่อส่งต่ออนาคตที่ยั่งยืนให้กับคนรุ่นต่อไป เพราะความสุจริตคือรากฐานที่มั่นคงที่สุดของแผ่นดิน..”

               การทุจริตคอร์รัปชันไม่ใช่เพียงปัญหาอาชญากรรมทางเศรษฐกิจหรือข้อบกพร่องทางกฎหมายทั่วไป หากแต่เป็นปัญหาเชิงโครงสร้างที่บั่นทอนขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศ และทำลายความเชื่อมั่นของประชาชนต่อกลไกภาครัฐอย่างรุนแรง ข้อมูลจากสถิติและดัชนีชี้วัดในช่วงปี 2025–2026 ได้สะท้อน สถานการณ์ดังกล่าวไว้อย่างชัดเจน

               ดัชนีการรับรู้การทุจริต (CPI)Transparency International 2026 รายงานว่า ประเทศไทยได้ 33 คะแนนจากเต็ม 100 คะแนน อยู่อันดับที่ 116 ของโลก ตกต่ำว่าปีก่อนหน้านั้นทั้งคะแนนและอันดับสะท้อนปัญหาการเรียกรับสินบนและการใช้อำนาจเพื่อประโยชน์ส่วนตนที่ยังคงเรื้อรังและเลวร้ายลง นำมาซึ่งความเสียหายทางเศรษฐกิจโดยคณะกรรมการร่วมภาคเอกชนประกอบด้วยหอการค้าไทยและสภาหอการค้าแห่งประเทศไทย สภาอุตสาหกรรมแห่งประเทศไทยและสมาคมธนาคารไทยประเมินว่า ปัญหาคอร์รัปชันภาครัฐส่งผลให้ต้นทุนการทำธุรกิจในไทยสูงถึง 58.8% ขณะที่ความเสียหายรวมจากปัญหาการทุจริตสร้างมูลค่าความสูญเสียปีละกว่า 5 แสนล้านบาท จากกระบวนการอนุญาตและการจัดซื้อจัดจ้างภาครัฐ ในขณะที่ดัชนีหลักนิติธรรม (WJP Rule of Law Index): World Justice Project จัดให้ประเทศไทยอยู่อันดับที่ 80 จาก 143 ประเทศ โดยคะแนนการคอร์รัปชันและการบังคับใช้กฎหมายแย่ลงอย่างต่อเนื่อง

               วิกฤตดังกล่าวได้ลุกลามขยายวงกว้าง นอกเหนือจากการเรียกรับสินบนรูปแบบเดิม สังคมไทยยังเผชิญปัญหาทุจริตเชิงโครงสร้างแลระบบได้แก่ การทุจริตสอบบรรจุข้าราชการท้องถิ่นและการซื้อขายตำแหน่งซึ่งทำลายระบบคุณธรรม การทุจริตเงินอุดหนุนมูลนิธิและศาสนสมบัติ ภัยคุกคามจากอาชญากรรมข้ามชาติ นอมินี และทุนสีเทา ตลอดจนคดีสำคัญๆเช่น ข้อพิพาทที่ดินเขากระโดงและกระบวนการฮั้วเลือกตั้ง สว. ซึ่งส่งผลกระทบต่อความเชื่อมั่นในองค์กรตรวจสอบและถ่วงดุลอำนาจกระบวนการยุติธรรมและรัฐบาลอย่างรุนแรง

               ภาพสะท้อนธรรมาภิบาลและหลักนิติรัฐไทยในเวทีอาเซียน เมื่อเปรียบเทียบกับกลุ่มประเทศสมาชิกอาเซียนผ่านดัชนีสากลทั้งสองชุด ประเทศไทยกำลังเผชิญกับความท้าทายด้านธรรมาภิบาลอย่างเด่นชัด
               1. มิติความโปร่งใส (CPI) คะแนนและอันดับของไทย (33 คะแนน อันดับ 116 ของโลก) อยู่ในระดับปานกลางค่อนไปทางต่ำ แตกต่างอย่างชัดเจนจากกลุ่มผู้นำในอาเซียน เช่น สิงคโปร์ ซึ่งครองอันดับต้นของโลกด้วยคะแนน 84 คะแนน และมาเลเซีย ซึ่งมี 52 คะแนน

               2. มิติหลักนิติธรรม (WJP Index) อันดับที่ 80 ของไทยสะท้อนข้อจำกัดในมิติควบคุมการใช้อำนาจรัฐและการบังคับใช้กฎหมายอ่อนแอเมื่อเทียบกับสิงคโปร์และมาเลเซียที่มีความมั่นคงสูงในด้านระบบตรวจสอบถ่วงอำนาจและความโปร่งใส

               แผนปฏิรูปคอรัปชั่นขจัดทุจริต การแก้ไขปัญหาดังกล่าวต้องอาศัยการขับเคลื่อนนโยบายที่เป็นรูปธรรมผ่าน 4 มาตรการหลัก

               1. การปฏิรูปความโปร่งใสด้วยระบบดิจิทัล (Open Government & Open Data): ลดดุลพินิจของเจ้าหน้าที่รัฐในกระบวนการจัดซื้อจัดจ้างและการอนุญาต ด้วยเทคโนโลยีบล็อกเชนและระบบปัญญาประดิษฐ์เพื่อตรวจสอบความผิดปกติแบบเรียลไทม์

               2. การบังคับใช้กฎหมายที่เด็ดขาดและรวดเร็ว (Swift and Sure Justice): เร่งปรับปรุงกฎหมายภายในเพื่อเตรียมความพร้อมสู่การเป็นภาคีสมาชิก OECD Anti-Bribery Convention เพิ่มบทลงโทษทางอาญาและมาตรการริบทรัพย์สินต่อผู้กระทำผิดทุกรูปแบบ พร้อมสร้างความอิสระให้แก่หน่วยงานตรวจสอบ

              3. การคุ้มครองพยานและผู้แจ้งเบาะแส (Whistleblower Protection): จัดวางระบบความปลอดภัยและมาตรการจูงใจทางกฎหมาย เพื่อสนับสนุนให้ภาคประชาสังคมและข้าราชการกล้าเปิดโปงการทุจริต

               4. การสร้างวัฒนธรรมองค์กร (Zero Tolerance Culture): ปลูกฝังค่านิยมสุจริตผ่านหลักสูตรการศึกษาและการประเมินคุณธรรมและความโปร่งใสในการดำเนินงานของหน่วยงานภาครัฐ (ITA) อย่างเข้มข้น

              ข้อเสนอทางออก: ภาวะผู้นำ ความเด็ดขาด และการเมืองสุจริต ราชการโปร่งใส มาตรการแก้ปัญหาจะสัมฤทธิผล(outcome)ได้ จำเป็นต้องอาศัย “ภาวะผู้นำ (Leadership) ที่มีเจตจำนงทางการเมืองอันแน่วแน่ (Political Will) ” ผู้นำทุกระดับต้องบังคับใช้กฎหมายอย่างเสมอภาค ปราศจากการเลือกปฏิบัติและการแทรกแซงกระบวนการยุติธรรม แก้ปัญหาอย่างเด็ดขาด รวดเร็ว และตอบโจทย์วิกฤตคอร์รัปชันของประเทศในยุคปัจจุบัน จุดเริ่มต้นที่สำคัญที่สุดคือการเลือกตั้งที่สุจริตเที่ยงธรรม และกระบวนการสรรหาหรือสอบคัดเลือกข้าราชการที่โปร่งใส ปราศจากการวิ่งเต้นซื้อขายตำแหน่ง เพื่อนำพารัฐบาลที่สุจริตและข้าราชการที่ตงฉินเข้ามาทำหน้าที่บริหารประเทศ หากกระบวนการดังกล่าวถูกครอบงำด้วยผลประโยชน์ทับซ้อน ประเทศชาติย่อมสูญเสียโอกาส และประชาชนต้องเป็นผู้แบกรับต้นทุนความเสียหายที่เกิดขึ้น

               รางวัล Anti-Corruption Awards 2026 ในปีนี้ จึงเป็นสัญลักษณ์สะท้อนเจตนารมณ์ร่วมกันของสังคมไทยว่า หลักนิติรัฐ นิติธรรม และความโปร่งใส คือเงื่อนไขพื้นฐานของการพัฒนาประเทศ เพื่อส่งต่ออนาคตที่ยั่งยืนให้กับคนรุ่นต่อไป เพราะความสุจริตคือรากฐานที่มั่นคงที่สุดของแผ่นดิน.”

ที่มา Alongkorn ลงข่าวโดย พิสิษฐ์ จิตอาสา SocialeyesThailand

**********************************************************************************

• แชร์
• ทวีต
• ส่งไลน์